Jadid Online
جدید آنلاین
درباره ما تماس با ما Contact us About us
چرا به تاجیکستان سفر کنیم؟

داريوش رجبيان

چرا به تاجيکستان سفر کنيم؟ اين نخستين پرسشی است که در ديباچه کتاب راهنمای مصور "تاجيکستان و کوهستان پامير" آمده است. برای بسياری از مردم دنیا تاجيکستان کشور چندان شناخته ای نیست.  از اين رو، رابرت ميدلتون و هيو توماس، دو نويسنده اصلی اين کتاب نفيس هفتصد صفحه ای که به انگلیسی نوشته شده،  نخست تلاش کرده اند به اين پرسش بجا پاسخ بدهند.

نويسندگان کتاب، تاجيکستان را کشوری می دانند که به درد يک سياح می خورد، نه يک گردشگر معمولی که انتظار دارد از آسايش يک سفر لوکس برخوردار باشد. تاجيکستان، محلی است برای کسانی که حاضراند در جستجوی جلوه ها و منظره های دلفريب و وحشی، راهی سخت و ناآشنا را بپيمايند و محنت راه را با مهمان نوازی خارق العاده مردم بومی آن جبران کنند.

در واقع، "تاجيکستان بهشت راهنوردان و کوهنوردان و دوچرخه سواران و عکاسان و افرادی است که مشتاق ديدن منظره های زيبا و دست نخورده اند. کوهستان پامير، فان، زرافشان و حصار فضای فراخ مناسبی برای انجام همه اين کارهاست."

برای بسياری از غربی ها اين ديدگاه نويسندگان کتاب غيرمنتظره خواهد بود که "تاجيکستان از اکثر کشورهای اروپايی امن تر است." در حالی که در پی جنگ داخلی اين کشور که در سال 1997 ميلادی پايان يافت، سفارت های اروپايی در تارنماهای خود به شهروندانشان توصيه کردند که بهتر است از سفر به تاجيکستان خودداری کنند.

اما در واقع، ميزان بزهکاری در تاجيکستان به مراتب پايين تر از بسياری از کشورهای اروپايی است. با وجود اين که تاکنون در باريکه های مرزی تاجيکستان با ازبکستان و افغانستان و در برخی از نواحی منطقه رشت در شرق تاجيکستان مين های سالم از دوران جنگ داخلی باقی مانده اند. اما اين مناطق نشان گذاری شده و احتمال برخورد با مين ها اندک است.

ولی هشداری که نویسندگان می دهند، مربوط به آب آشاميدنی است. به دليل فرسودگی سامانه آب رسانی تاجيکستان آب شير در سراسر کشور آلوده است. از اين رو از نوشيدن آن بايد جدا پرهيز کرد. آب را بهتر است از فروشگاه ها بخريد.

بخش آداب و رسوم مردمی، خواندنی است. مرتبان کتاب به ظريف ترين نکات مربوطه توجه کرده اند و برای نمونه، از مسافران خواسته اند که هميشه قبل از ورود به خانه کسی کفش هاشان را در بيارند؛ به هنگام ادای درود و سلام دست روی سينه داشته باشند؛ روی ميز يا سفره پا نگذارند؛ حتا اگر غذا اشتهاآور نباشد، دست کم دو سه بار به آن ميل کنند؛ در پايان تناول به نشان سپاسگزاری از نعمات خدا دست به رخسار بکشند؛ در حضور مردم محلی دماغشان را با سر و صدا پاک نکنند و غيره.

بيش از هفتاد سال سياست سنت ستيز شوروی هم نتوانسته است اين آداب و رسوم را به کلی بزدايد.

اما آن دوران در ميان تاجيکان عادات تازه ای را مرسوم کرده است که علاقه مردان به مشروبات، به ويژه ودکا، از جمله آن است. ودکا را در ضيافت ها همواره با نوشبادهای مفصل و به فراوانی می نوشند. برای آنانی که به نوشيدن ودکا خو نگرفته اند، کتاب راهنما توصيه می کند که از همان آغاز ضيافت به جای ودکا آبجو يا چايی بنوشند، وگرنه مجبور خواهند شد با اصرار ميزبان تا پايان بزم می گساری کنند.

 

رابرت ميدلتون در بخش تاريخچه تاجيکستان دوره های مختلف تاريخی اين سامان، از سکايی ها و هخامنشيان و مقدونی ها و پارت ها و کوشانيان گرفته تا روسيه تزاری و اتحاد شوروی را به اختصار مرور کرده است.

 وی می نويسد که نام "تاجيک" نخستين بار در سده يازدهم ميلادی در اثر محمود کاشغری، تاريخ نگار ترک ذکر شده است و منظور او از "تاجيک" پارسی گويان ايرانی تبار منطقه بوده اند. ميدلتون اين احتمال را مطرح می کند که شايد واژه "تاجيک" برآمده از واژه چينی Daxia يا Ta-Haia به معنای سرزمين باستانی "باختر" باشد. با گذشت زمان واژه "تاجيک" يا "تاجک" به همه پارسی گويان ايرانی تبار اتلاق شد، به گونه ای که سعدی شيرازی هم در يک بيتش خود را تاجيک می نامد:

شايد که به پادشه بگويند / ترک تو بريخت خون تاجک

تاکيد مکرر نویسندگان کتاب روی حضور اسکندر مقدونی در منطقه محسوس است. شايد به دليل اين که برای يک خواننده غربی "اسکندر مقدونی" آشناترين نام در ميان آن همه نام های نامانوس ديگر است.

ميدلتون می نويسد، اسکندر سرزمين سغد را تحت انقياد خود در آورد که اکنون بخش هايی از تاجيکستان و ازبکستان را تشکيل می دهد. لشکرکش مقدونی برای تسکين مردم محلی با رخشانه (Roxane)، دختر يکی از سالاران سغد ازدواج کرد.

در بخشی از کتاب که در باره مردم استان بدخشان تاجيکستان است، می خوانيم که بنا به رواياتی، مردم اين منطقه رنگ روشن چشم و پوست را از بازماندگان لشکر اسکندر مقدونی به ميراث برده اند. البته، اين روايت بنياد علمی ندارد و نويسندگان کتاب هم روی آن تاکيد ندارند و معتقداند که اصالت مردم بدخشان به دوره هايی بسا پيشتر از اسکندر برمی گردد و بدخشی ها وارثان سکايی های آريايی دوران باستان اند.

در کل، در پانزده صفحه کتاب راهنما از اسکندر مقدونی ياد شده و هيو توماس پاره ای از کتاب را به کلی به لشکرکشی های اسکندر در ورارود و شهرهای بجامانده از او اختصاص داده است. يکی از اين داستان ها در باره نبرد شديد مردم شهر "کورش کده" (Cyropolis)، استروشن امروزی در شمال تاجيکستان، عليه اسکندر مقدونی است. به نوشته کورتيوس، تاريخ نگار يونان باستان، هيچ شهر ديگری در برابر اسکندر اين همه مقاومت نکرده بود.

کورش کده را در حوالی سال 530 پيش از ميلاد کورش بزرگ بنياد نهاد و اسکندر مقدونی پس از تسخير آن شهر را بر خاک نشاند. او در کنار کورش کده شهری ديگر ساخت و آن را اسکندريه دوردست (Alexandria Eschata) ناميد که اکنون ما آن را با نام خجند می شناسيم.

کتاب راهنمای تاجيکستان و کوهستان پامير در نوع خود بی همتاست و بيشترين اطلاعات موجود در باره اين کشور را از منابع گوناگون گردهم آورده است. گزارش های توصيفی آن گوياست و رنگين است و حاکی از آشنايی نزديک نويسندگان کتاب با مردم و سرزمين تاجيکستان است.

خواننده باحوصله اين کتاب می تواند جزئيات فراوانی را از سرنوشت تاريخی و جغرافيايی، جانواران و گياهان و فرهنگ و هنر تاجيکستان به دست آورد. اما همين ويژگی آن، کتاب را از ديگر راهنماهای جهان گردی متمايز کرده است. در واقع، کتاب تاجيکستان و کوهستان پامير، به مانند خود کشور، به درد گردشگران معمولی نمی خورد، بلکه جويندگان تشنه دانش در باره اين کشور را سيراب خواهد کرد.
Tajikistan and the High Pamirs
Robert Middleton, Huw Thomas
Odyssey Books & Guides
2008
700 pages
UK £18.95; US $29.95


 به صفحه فیسبوک جدیدآنلاین بپیوندید

ارسال مطلب

نظر شما

در صورت تمایل نام خود را بنویسید
در صورت تمايل نشانى ايميل خود را بنويسيد. نظر شما پس از ويرايش منتشر خواهد شد.
Image CAPTCHA
لطفا كد بالا را وارد كنيد. استفاده از این کد براى جلوگيرى از دريافت ايميل هاى گروهى است.
- امیر کرمی، 2016/03/18
عاشق سنت و آداب و رسوم تاجیکم. انشالله واسه سفر به تاجیکستان تابستون 95 برنامه ریزی میکنم .
- یک کاربر، 2015/02/24
در این موضوع که تاجیکستان در خواب غفلت به سر می‌برد جای هیچ تردیدی نیست. مدت‌هاست که من در این اندیشه بودم که چرا این کشور برای جذب گردشگر و سرمایه گذارهای ایرانی و غیر ایرانی هیچ تلاشی نمی‌کند، گردشگرهایی که می توانند در هرسال میلیون‌ها و یا حتی میلیاردها دلار پول به جیب تاجیکستان سرازیر کنند. تنها در سال 2014 میلادی ایرانیان در بخش خرید ملک در دبی چیزی در حدود یک و نیم میلیارد دلار سرمایه گذاری کردند،که سرمایه گذاری در سایر بخش ها بسیار بیشتر بود.
از دیدگاه من تاجیکستان در صورت تمایل به جذب گردشگر و تبدیل شدن به یکی از قطب‌های گردشگری جهان می تواند به سادگی جای دبی، ترکیه، تایلند و ارمنستان را برای ایرانیان بگیرد.
کشور تاجیکستان به دلایل زیر برای ایرانیان از بهترین گزینه ها خواهد شد
۱.دارا بودن شرایط آب و هوایی بسیار بهتر از دبی و یا تایلند
۲.هم مرز بودن با کشور چین و ارزانی شگفت انگیز انواع کالا در این کشور
۳.فارسی زبان بودم مردم تاجیکستان (گویی که انگار در ایران هستی)
۴.برخورداری از شرایط اجتماعی آزاد
۵.برتری کامل فرهنگی مردم تاجیک
۶.امنیت بسیار بالای اجتماعی به ویژه برای خانم ها
و البته وجود هزاران جاذبه گردشگری و ... برای تاجیکستان شرایطی را به ارمغان آورده است که در صورت بهره‌بری از این شرایط تاجیکستان خواهد توانست به یکی از ثروتمندترین کشورهای آسیای‌میانه تبدیل گردد. اما متاسفانه مقامات و مسئولان این کشور به جای جذب گردشگر برای تامین منابع مالی به دنبال افزایش صادرات برق، آلمینیوم و نفت و گاز هستند.
به امید آبادانی و سرافرازی هرچه بیشتر کشور فارسی زبان تاجیکستان.
- انسلادوس، 2014/08/23
یعنی عاشق تاجیکستانم خیلی دوست دارم برم اونجارو ببینم پاره تنه مونن پاره تن مون، غمشون غم ماست شادی شون شادی ما ازهمینجا به مردم بسیار دوست داشتنی تاجیکستان درود بیکران می فرستم.
- جواد عابد خراساني، 2011/10/16
با سلام و عرض ادب.
انشاا... به زودي كتابي تحت عنوان "تاجيكستان، سرزمين كوههاي آسمان بوس" منتشر خواهد شد. اين كتاب يك منبع كامل جهت گردشگري در تاجيكستان مي باشد.
torghabehonline(dot)com
- mehri، 2010/09/07
سلام، خانم مهین السادات صمدی. من میخوام تو تاجیکستان ادامۀ تحصیل بدم. لطفأ شمارۀ تماستون رو به ایمیلم، ایمیل کنید. ممنون میشم من به راهنمایی نیاز دارم.
- ناهيد، 2010/08/08
تاجيكستان سرزمين مهربانی ها و سادگيهاست. اين را با سفرهای بسيار تحصيلی و تفريحی بدانجا می گويم. يادآور ايرانی از گذشته با تصرفاتی از سرزمينهاي همجوارش. اشتياق ملتی دور مانده از ريشه های خود. ميل بسياری به يگانه دانستن تاجيكستان و ايران. مردماني آرام ، سازگار، باتبسم و اميدوار. اميد به خويشاوندی دوباره با ملتی كه روزی سفره و فرهنگی مشترك داشتند، با سرزمينی كه تا كنون نام باستانی خود ايران را جاودان نگه داشته است. مرزهای جغرافيايی قادر به دريدن ريشه های فرهنگی و نژادی نيستند. پس خويشان خود را بازيابيم.
- هارون راعون، 2010/01/03
تاجیکستان را کسی که یک بار ببیند برای همیش آرزو می داشته باشد آنجا باشد. شهر عشق است و مهر و صمیمیت.
تاجیکستان دوستت دارم
ملک خورشیدی و کوهستان و آب
روشن از عشقی درخشان از صفا
از هوا و آب تو سرمست و سرشارم
تاجیکستان دوستت دارم
*
شانزده بارم بهار آنجا محبت داد
هم طراوت هم سعادت داد
برگ برگت مایه ی الهام شعرم بود
کوه و دشتت لطف بی فرجام شعرم بود
خون باغ توست در هر برگ آثارم
تاجیکستان دوستت دارم .... الی آخر


- sina، 2009/11/05
حالا ایرانیها برن توی امارات هی سرمایه گذاری کنن
بعد اماراتیها بگن خلیج عربی و... یا بگن تنب بزرگ و کوچیک مال ماست
آخه چرا ؟
این آرامش و نجابت و مهمان نوازی و نیروهای مستعد کار در تاجیکستان
چرا خواننده های ما بجای امارات نباید برن تاجیکستان برنامه اجرا کنن و از مردم داخل ایران بجای اینکه سیر کردن خیک خلیفه امارات رو بخوان سرازیر شدن سرمایه های ایرانیها رو به تاجیکستان بخوان؟
تاجیکستان همیشه منو به یاد ایران قدیمی میندازه...
زنده باد تاجیکستان
زنده باد ایران
- سینا، 2009/11/05
من عاشق تاجیکستان و مردم تاجیکم
متآسفانه سرمایه گذاران ایرانی میرن تو امارات متحده عربی سرمایه گذاری میکنن که به خلیج فارس هم میگن عربی و خودشون رو مالک تنب بزرگ و کوچک میدونن.
اگه نمیدونن باید بگم من از تاجیکستان چی دیدم:
کشوری آرام با پتانسیل های انسانی و با فرهنگ مشترک و مستعد رشد ، مهمان نواز ، برای ایرانیها احترام خاصی قائلن و امنیت فوق العاده ای برای سرمایه گذاری داره.استقبال بیشتری از سرمایه گذارهای ایرانی میشه تا دیگر کشورها. دولت تاجیکستان چه در دوره اصلاحات و چه در دورهء احمدینژاد هیچ وقت روابطش با ایران به هم نخورده و مشکل سیاسی برای سمایه گذارها در صورت اومدن هر دولتی در ایران نداره. با چین و ازبکستان و ترکمنستان هم همسایه است.
زبان فارسی(تاجیکی) زبان رسمیه
تازه در صورت سرمایه گذاری و دارا بودن تالارهای مناسب خوانندگان ایرانی خارج از کشور بجای امارات میتونن در تاجیکستان برنامه هاشونو اجرا کنن و مردم بجای رفتن به امارات و هزاران حرف مفت عربها توی یک کشور فارسی زبان آرام ، به دیدار خواننده های محبوبشون برن
امارات رو ما ایرانیها امارات کردیم
- یک کاربرmohammad، 2009/09/13
yes verey biyutiful
- رضوی غزنوی، 2009/08/25
من یکی از آرزوهایم سفر به سرزمین عشق وطبیعت تاجکستان است ایکاش نصیبم میشد عشق من به تاجیکستان بر میگردد به سالهای هفتاد تا 77شمسی که رادیوی تاجکستان تنها مونس تنهایی عاشقانه من بود البته با موسیقی های گوناگونش افغانی ایرانی وتاجیکی وایکاش سه فرهنگ افغانی وتا جیکی وایرانی مرز های خشن مذهب وجغرافیای این سر زمین پهناور را بر مبداشت موفق باشید اینهم آدرس خانه من razavi47 dot blogfa dot com حتما بیایید
- یک کاربرmohammad، 2009/08/22
i love tajik
- مهین السادات صمدی، 2009/05/23
با درود به تاجیکستان زیبا
من به عنوان یک دانشجو در تاجیکستان موافق این مطلب هستم اگر خواهان سفر تفریحی هستید به تاحیکستان نیاید ولی اگر خواهان دیدار سرزمینی نزدیک با میراث های فرهنگی ایران باستان هستید و اگر می خواهید یک دنیا محبت و زیبایی و مهمان نوازی را ببینید به تاجیکستان بیائید و خود را در زمان های دور ببینید .
- amir، 2009/04/11
زنده باد تاجیکستان
- یک کاربر، 2009/03/08
payande iranzamin payande tajikestan
- برج سفيدى، 2009/02/01
با درود.هرچند داستان اسکندر ممکن است برای اروپائیان کشش داشته باشد اما چگونه ممکن است ارتشی در 2300 سال پیش دنیا را زیر وزبر نموده وسپس سد ها شهر ساخته باشد وهمه ی این ها در مدت 10 سال رخ نموده باشد؟ راستی تنها ما شرقی ها پیرو احساس نیستیم غربی ها در صورت نیاز خرد را کنار می گذارند ، نه؟
- shaev، 2009/02/01
zinda bod porsi zinda bod tojikiston . tojiki
- یک کاربر، 2009/01/27
I'd like to have a short trip to this beautiful country for enjoyment and relaxation, so how is the process is suppose to be to get visa and rest of them?

JadidOnline: You need to contact their embassy for such information.
- فواد خاک نژاد، 2009/01/20
زنده باد نوروز . زنده باد سفر به تاجیکستان
- sharif walid، 2009/01/20
با ابراز سپاس از آقای رجبیان که این کتاب جالب را معرفی کردید. موفق باشید

ولید
Home | About us | Contact us
Copyright © 2017 JadidOnline.com. All Rights Reserved.
نقل مطالب با ذكر منبع آزاد است. تمام حقوق سايت براى جديدآنلاين محفوظ است.